Osman Bilir

Güzel

Güzellik sensin.
Çok ünlü bir ressam; resme başladığı ilk yıllarda yaptığı bir resmi ustasına götürmüş ve sormuş. Ustam sizce resim güzel olmuşmu ve insanlar beğenir mi diye?
Ustası; Çok merak ettiysen bu resmin şehrin en işlek sokağına as ve altına şöyle bir not yaz demiş:
“beğenmediğiniz yerlerin üzerini kırmızı kalemle çiziniz lütfen”
Ressam yapmış ve 1 gün sonra resmine bakmaya gittiğinde resim kıpkırmızı imiş. Hemen ustasına götürmüş ve sormuş: Çok mu Kötüy dü?
Ustası bir resim Daha as ve altına “Değiştirmek İstediğiniz Yerleri Düzeltirmisiniz” yaz ve palet ve fırça bırak demiş.
Yapmış. 1gün sonra resme bakmaya gittiğinde resim bıraktığı gibi duruyormuş. Hemen ustasına gitmiş ve bu nedemek ustam demiş.
Güzel sensin. Eğer insanlara sorarsan güzel mi diye herkes kendi gözüyle bakar. Eğer insanlara sunarsan güzel diye, Herkes Senin Gözünle Bakar.

*Platon’a göre idealar dünyasından gelen kavramlardan biri de ‘güzel’dir.Güzelin ne olduğunu iyice araştırır. Platon’a göre güzel öncelikle 2 önemli özellik taşır.1-HOŞ, 2- YARARLI. Daha sonra 3.bir nitelik daha koyar bu da 3-AHLAK kavramıdır. Bu 3 nitelikten sonra güzel 4-İYİ VE HOŞUN BİLEŞKESİ olarak karşımıza çıkar ve sonuncu nitelik olarak 5-UYGUNLUK-YAKIŞIRLIK kavramlarını güzele katar.
Platon’a göre bir davranış iyi ve doğru yapılmışsa hoşa gider ve böylelikle güzel kabul edilir.

*Platinos’a göre güzellik ‘BİR’ in ve ondan gelen ideanın(güzellik kavramının) bi varolana, bir tutuma, bir davranışa yansıtılması demektir ve ayrıca yansıtıldığının farkına varması demektir.Hiçbirşey varolarak güzel değildir.Bu ideanın ona yansıtılması onu güzel yapar. O halde güzel görecelidir.Ancak tanrıya ulaşabilenler için güzel ortaklaşadır.

*Croussaz’a göre: Güzel ile ilgili yorumları ortaya çıkaran etmenlerin büyük bir kısmı insanlarda olduğu halde insanlar bu yetkinliklerini nesnelere yönlendirirler ve güzeli yaratan özellikler sanki o nesnenin özelliğiymiş gibi farzederler. Bu da doğal olarak güzelin göreceliliğine yol açar.

*Kant’a göre güzelin 4 temel özelliği vardır. 1-BEĞENİ, 2-ÖN YARGISIZ GÜZEL, 3-GÜZEL ŞUNA YA DA BUNA HİZME ETTİĞİ İÇİN DEĞİL,SIRF GÜZELE HİZMET ETTİĞİ İÇİN GÜZELDİR, 4-GÜZEL EVRENSELDİR. Bu dört nitelik olsa bile güzel yakalanamayabilinir.Bunun nedeni kişisel farklılıklardır. Ayrıca güzel sınırlı bir nesne gerektirir,güzelin yarattığı haz hayal gücümüz ile düşünme gücümüzün uyuşmasından oluşur.Güzellik saftır ve güzelli ilkesi bizim dışımızdadır,bir nesneye baglıdır.

*F. Schiller : ideal güzellik ideal insanlıktan gelir.Güzelde olması gereken temel nitelik Düzenliliktir.

*Hegel e göre güzel öz ile biçim arasındaki uyumdur.

*Spencer a göre yararlı bir şey, faydalı birşey bu yararını ya da faydasını kaybettikten sonra güzelleşir.

*Lalo der ki:estetiğn temel sorunu güzellik değildir.Esas sorun değerdir değerliliktir çünkü güzellik bakanın gözündedir